تأثیر پیروزی دموکرات‌ها در کنگره آمریکا بر روند اجرای پروژه «کریدور تریپ» در ارمنستان

به گزارش خبرنگار بین‌الملل نگاه ایرانیان نیوز (ایونا)، نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تسلط حزب دموکرات بر هر دو مجلس کنگره، بازتاب گسترده‌ای در ارمنستان داشته و مقامات و کارشناسان این کشور ابعاد این تحولات را بر پروژه مشترک «کریدور تریپ» (TRIPP) بررسی می‌کنند.

پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و کنترل کنگره، چشم‌انداز اجرای پروژه مشترک «مسیر ترامپ» (TRIPP) میان ارمنستان و ایالات متحده را در کانون توجه مقامات ایروان و کارشناسان قفقاز جنوبی قرار داده است؛ پروژه‌ای که با وجود نظارت‌های سخت‌گیرانه‌تر کنگره، از اجماع دوحزبی برخوردار است.

ارزیابی مقامات ارمنستان از آینده پروژه TRIPP پس از انتخابات آمریکا

«آرارات میرزویان» وزیر خارجه ارمنستان اعلام کرد که در چنین مسائلی منافع کشورها تجلی می‌یابد و افراد و تیم‌های سیاسی تنها اصلاحات خود را در سیاست‌های جاری اعمال می‌کنند.

وی تاکید کرد: «مطمئنم آنچه اکنون میان ما و آمریکا انجام می‌شود برای ایالات متحده نیز سودمند است و تصور نمی‌کنم دموکرات‌ها خواهان احداث سریع مسیر ترامپ (TRIPP) نباشند.»

همچنین «تیگران گریگوریان» کارشناس سیاسی در شبکه «سیویل‌نت» گفت که شکست رئیس‌جمهور در انتخابات میان‌دوره‌ای رویه‌ای رایج در آمریکاست؛ زیرا در یک تا دو سال نخست، محبوبیت تغییر می‌کند و مردم از سیاست‌ها ناراضی‌تر می‌شوند.

وی نتایج انتخابات را «شکستی در مقیاس تاریخی» برای جمهوری‌خواهان خواند، اما تغییر اساسی درباره «مسیر ترامپ» (TRIPP) پیش‌بینی نکرد و گفت: «در آمریکا اجماع دوحزبی درباره TRIPP وجود دارد. دموکرات‌ها آن را صرفاً پروژه دولت ترامپ نمی‌بینند و اهمیتش را برای قفقاز جنوبی و صلح درک می‌کنند.»

وی افزود ایروان باید در سطوح رسمی و کارشناسی با شرکای آمریکایی کار کند و پیام روشنی بفرستد که اجرای «مسیر ترامپ» تحت هیچ شرایطی نباید به خطر بیفتد.

مواضع مقامات ارمنستان و آمریکا درباره منافع راهبردی طرح

در سومین اجلاس جهانی ارامنه، «آلن سیمونیان» دبیر شورای امنیت ارمنستان با یادآوری تدوین پروژه «مسیر ترامپ» (TRIPP) در دولت ترامپ گفت: «مطمئنم TRIPP پروژه تجاری شخصی ترامپ نیست، بلکه پروژه‌ای تجاری برای دولت نیز هست.»

به گفته وی، این طرح در سطح دولتی میان ارمنستان و آمریکا توافق شده و در مرحله اجرا نیز مشکلی پیش نخواهد آمد.

سیمونیان در پاسخ به این پرسش که آیا پس از انتخابات، ترامپ سرگرم مسائل داخلی می‌شود و علاقه به قفقاز جنوبی را از دست می‌دهد، گفت: «پروژه تریپ ابتکاری وابسته به یک دولت یا عامل واحد نیست، بلکه توافقی مهم برای حذف بهانه آغاز جنگ نیز هست.»

در همین اجلاس، «دیوید آلن» کاردار موقت آمریکا در ارمنستان نیز پروژه «TRIPP» را همسو با ابتکار «چهارراه صلح» نیکول پاشینیان برای تبدیل ارمنستان به کانون منطقه‌ای تجارت و ترانزیت دانست و گفت: «این طرح برای شرکت‌های آمریکایی فرصت‌های تجاری می‌گشاید و منافع راهبردی ما را در قفقاز جنوبی باثبات، شکوفا و پیوسته پیش می‌برد.»

به گفته وی، واشنگتن معتقد است وجود پیوندهای تجاری میان همسایگان تمایل به جنگ را می‌کاهد؛ چرا که «وقتی جاده و خط‌آهن از مرزها می‌گذرند، صرفاً کالا حمل نمی‌کنند، بلکه اعتماد را جابه‌جا می‌کنند.»

تقویت نظارت کنگره و ابهام‌ها درباره رئیس صندوق سرمایه‌گذاری

تیگران گریگوریان معتقد است بسیاری نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای را به تصمیم آمریکا برای آغاز جنگ علیه ایران مرتبط می‌دانند که بر بهای نفت و فرآورده‌های نفتی و مصرف‌کنندگان اثر جدی گذاشت، اما در مجموع روندهای دو سال گذشته این نتیجه تاریخی را رقم زد.

به باور وی، در مورد ارمنستان باید انتظار نظارت بسیار بیشتری را بر سیاست‌های دولت ترامپ داشت. در نظام سیاسی آمریکا یک قوه نمی‌تواند سیاست را به قوه دیگر دیکته کند و حتی اگر کنگره تحت کنترل دموکرات‌ها بخواهد تصمیم‌های رئیس‌جمهور را محدود کند، رئیس‌جمهور حق وتو و «اقدام اجرایی» دارد؛ چنان‌که باراک اوباما در دوره دوم خود اغلب با همین ابزار کنگره را دور می‌زد، اما در بسیاری از مسائل بدون کنگره نمی‌توان پیش رفت.

مهم‌ترین دستاورد دموکرات‌ها کارکرد نظارتی و کنترل مهم‌ترین کمیسیون‌های مجلس نمایندگان است و تمام امور مربوط به پروژه «TRIPP» و تامین مالی آن از طریق دموکرات‌ها انجام خواهد شد.

همچنین نظارت بر فساد احتمالی افزایش می‌یابد؛ اخیراً خبرگزاری «رویترز» گزارشی درباره منافع تجاری «کنستانتین سوکولوف» رئیس صندوق «+TRIPP» در ارمنستان و تضاد منافع احتمالی منتشر کرد که می‌تواند موضوع جذابی برای اکثریت دموکرات باشد.

این صندوق سرمایه‌گذاری مجزا در پایگاه رسمی شرکت‌های ثبت‌شده در ایالت «دلاور» آمریکا با نام «صندوق سرمایه‌گذاری ترانس خزر» نیز معرفی شده است.

سوکولوف 52 ساله ریاست شرکت «داینامیک فرانتیر هولدینگز»، مالک جدید معدن مس و مولیبدن «تغوت» ارمنستان را بر عهده دارد و از سال 2024 مالک 20 درصد سهام اپراتور مخابراتی «ویوا ارمنستان» است.

برخی کارشناسان به ارتباط او با روسیه مشکوک هستند؛ وی متولد روسیه است، در 21 سالگی به آمریکا رفته و در مخابرات، انرژی و خدمات مالی سرمایه‌گذاری کرده است. او مالک شرکت «IJS Investments» در شیکاگو و «Gotthard Investment AG» در زوریخ در حوزه خدمات مالی، انرژی و املاک است و در کنسرسیوم «Northern Pillar Energy» که در انرژی پاک و اتصال آفریقا به اروپا با کابل‌های فیبر نوری فعالیت می‌کند، سمت دارد.

از آنجا که رویکرد خویشاوندسالارانه دولت ترامپ در سیاست خارجی و حضور افرادی چون «جرد کوشنر» و «استیو ویتکاف» توجه دموکرات‌ها را جلب می‌کند، شاهد تحرک بیشتر دموکرات‌ها خواهیم بود و باید این دیدگاه تقویت شود که «TRIPP» تنها پروژه دولت ترامپ نیست.

ابعاد حقوقی پروژه و آغاز فعالیت کارگروه‌های فنی سه‌جانبه

«مسیر ترامپ» (TRIPP) در جنوب ارمنستان فرصتی برای رفع محاصره این کشور است و هم‌زمان جمهوری آذربایجان را به نخجوان وصل می‌کند.

قطعه حدوداً 43 کیلومتری عبوری از خاک ارمنستان شامل خط‌آهن، بزرگ‌راه، تاسیسات انرژی و خطوط ارتباطی دیجیتال خواهد بود که همگی تحت حاکمیت و صلاحیت قضایی ارمنستان فعالیت می‌کنند.

پارلمان ارمنستان در 28 اکتبر توافق‌نامه چارچوبی همکاری راهبردی این پروژه را تصویب کرد که طبق آن، «شرکت توسعه TRIPP» برای تدوین و اجرای طرح تاسیس می‌شود.

در دوره نخست، 74 درصد سهام شرکت متعلق به آمریکا و 26 درصد متعلق به ارمنستان است و پس از 49 سال، در صورت تمدید 50 ساله همکاری، سهم ارمنستان به 49 درصد می‌رسد.

در هفتم نوامبر 2026 نیز ارمنستان، آمریکا و جمهوری آذربایجان در بیانیه‌ای مشترک بر تعهد خود برای راه‌اندازی تمامی اجزای پروژه در کوتاه‌ترین زمان تاکید کردند.

وزارت امور خارجه و تجارت بین‌الملل ارمنستان از آغاز کار دو کارگروه برنامه‌ریزی فنی سه‌جانبه در بخش‌های حمل‌ونقل و انتقال برق برای حل مسائل پیچیده فنی، گذار به مراحل بعدی و اتصال به سایر شبکه‌های منطقه‌ای خبر داد.

این قالب سیاست‌گذاران و کارشناسان فنی سه کشور را گرد هم می‌آورد و بیانیه آن از سوی «برندان هانراهان» دستیار وزیر خارجه آمریکا در امور اروپا و اوراسیا، «واهان کوستانیان» معاون وزیر خارجه و تجارت بین‌الملل ارمنستان و «النور ممدوف» معاون وزیر خارجه جمهوری آذربایجان منتشر شد، اما جزئیات بیشتری اعلام نشده است.

منبع: خبرگزاری تسنیم

خبرنگار : همتی