لبه باریک صلح و جنگ؛ هم‌زمانی تدارکات نظامی کاخ سفید با بوی خوش دیپلماسی

به گزارش خبرنگار بین الملل ایونا به نقل از خبرگزاری خبرآنلاین، در جریان تحولات پرشتاب و نفس‌گیر واشنگتن، شبکه خبری «سی‌بی‌اس» (CBS) آمریکا در گزارش تخصصی خود به نقل از چندین مقام مطلع در دایره برنامه‌ریزی‌های نیروهای مسلح ایالات متحده، ادعایی تکان‌دهنده را مطرح کرده است. بر اساس این گزارش، تشکیلات نظامی و دفاعی دولت دونالد ترامپ با جدیت بالا در حال چیدن مقدمات و آرایش تدافعی-تهاجمی برای آغاز موج جدیدی از زنجیره حملات سنگین علیه اهدافی در ایران است. با این حال، منابع نزدیک به کاخ سفید تأکید کرده‌اند که فرماندهی کل قوا در آمریکا هنوز مهر تایید قطعی و نهایی خود را پای این عملیات نظامی نزده و تصمیم نهایی در هاله‎‌ای از ابهام قرار دارد.

انتشار این خبر تند و آتشین در شرایطی صورت می‌گیرد که مراجع خبری دیگر، فضایی کاملاً متفاوت را ترسیم می‌کردند؛ به طوری که رسانه تحلیلی «آکسیوس» درست چند دقیقه پیش از انتشار گزارش سی‌بی‌اس، به نقل از یک دیپلمات ارشد و عالی‌رتبه آمریکایی مدعی شده بود که تهران و واشنگتن در آستانه یک گشایش بزرگ تاریخی هستند و برای امضای تفاهم‌نامه‌ای جامع جهت پایان دادن به درگیری‌ها و شیپور جنگ، به توافق نهایی بسیار نزدیک شده‌اند. این تناقض آشکار میان اخبار «حمله نظامی» و «صلح قریب‌الوقوع»، نشان‌دهنده جریان داشتن یک جنگ روانی فشرده و وضعیت فوق اضطراری در راهروهای کاخ سفید است.

آماده‌باش پشت درهای بسته؛ وقتی تعطیلات ارتش لغو می‌شود

برای درک عمق ادعای شبکه سی‌بی‌اس، باید به جزییات تکان‌دهنده‌ای که در حاشیه این خبر منتشر شده نگاه کرد. بر اساس این گزارش، فضای کاخ سفید به قدری بحرانی و جدی است که دونالد ترامپ حتی حضور در یکی از مهم‌ترین مراسم‌های خانوادگی خود، یعنی جشن عروسی فرزندش (دونالد ترامپ جونیور) را به دلیل آنچه «شرایط حساس صدارت و مسائل اضطراری دولت» خوانده، لغو کرده و در واشنگتن ماندگار شده است.

هم‌زمان با حضور مداوم ترامپ در اتاق بیضی، گزارش‌ها نشان می‌دهند که بخش بزرگی از پرسنل کلیدی پنتاگون، فرماندهان ارشد لجستیک ارتش و اعضای برجسته آژانس‌های اطلاعاتی ایالات متحده، برنامه‌های مرخصی و تعطیلات آخر هفته خود را به دستور مقامات بالا باطل کرده و به محل کار خود بازگشته‌اند. همچنین، مقامات دفاعی در حال به‌روزرسانی نهایی از لیست نیروهای ذخیره و آماده‌باش در تمام پایگاه‌های فرامرزی آمریکا، به ویژه در منطقه خاورمیانه هستند؛ تحرکاتی وسیع که معمولاً تنها در آستانه یک رویارویی نظامی جدی دیده می‌شود.

سخنگوی کاخ سفید، آنا کلی، در پاسخ به پیگیری‌های رسانه‌ها درباره این تحرکات نظامی، بدون تکذیب برنامه‌ریزی‌ها، موضعی سرسختانه گرفت و اعلام کرد که دونالد ترامپ دو خط قرمز کاملاً غیرقابل عبور برای خود ترسیم کرده است:

 ایران تحت هیچ شرایطی نباید به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند و همچنین اجازه ندارد ذخایر اورانیوم غنی‌شده فعلی خود را حفظ نماید.

او صراحتاً اشاره کرد که وظیفه ذاتی پنتاگون، آماده نگه داشتن تمامی گزینه‌های روی میز برای رئیس‌جمهور است تا در صورت شکست کامل فرآیند دیپلماسی، دستورات فرمانده کل قوا به سرعت اجرا شوند. این اظهارات در واقع مهر تأییدی بر هشدارهای تند هفته گذشته ترامپ است که گفته بود اگر تهران در فرصت چندروزه به توافق تن ندهد، با حملاتی چنان وسیع روبرو خواهد شد که چیزی باقی نخواهد ماند. در نقطه مقابل نیز، فرماندهان نظامی ایران هشدار داده‌اند که هرگونه حماقت جدید آمریکا با پاسخی ویران‌کننده در جغرافیایی فراتر از خاورمیانه مواجه خواهد شد.

دیپلماسی اجبار یا شگرد همیشگی ترامپ در تجارت؟

تحلیل‌گران ارشد بین‌المللی بر این باورند که هم‌زمانی این دو خبر متناقض (آماده‌باش برای جنگ از سوی سی‌بی‌اس و نزدیکی به توافق از سوی آکسیوس)، به هیچ وجه اتفاقی نیست؛ بلکه نمایی عریان از استراتژی سنتی ترامپ یعنی **«دیپلماسی اجبار»** یا همان هنر معامله‌گری اوست. ترامپ تمایل دارد در شرایطی که پیش‌نویس توافق با میانجی‌گری پاکستان و قطر در تهران در حال بررسی است، سایه سنگین جنگ و بمب‌افکن‌ها را بر سر میز مذاکره حفظ کند تا طرف مقابل را تحت فشار شدید روانی برای پذیرش شروط خود قرار دهد.

در واقع، فرستادن سیگنال‌های جنگی به رسانه‌ها، پاتک نهایی واشنگتن برای گرفتن آخرین امتیازها در ماراتن ۳۰ روزه پیشنهادی است. دولت ترامپ می‌خواهد این پیام صریح را به تهران مخابره کند که زمان به نفع دیپلماسی طولانی‌مدت نیست و در صورت عدم امضای تفاهم‌نامه، ماشین جنگی آمریکا آماده شلیک است. حال باید منتظر ماند و دید که در این شطرنج ثانیه‌ای و نفس‌گیر، در نهایت عقلانیت دیپلماتیک پیروز خواهد شد یا شیپورهای جنگ بار دیگر خاورمیانه را به آتش خواهند کشید.

خبرنگار : نقوی