خانواده‌های امروزی

در زندگی امروز، عوامل متعددی در خانواده‌ها وجود دارد که فرصت اتکا به نفس را از بچه‌ها می‌گیرد. اولاً، خانواده‌ها عموماً کوچک‌تر شده‌اند. ثانیاً، خانواده‌های چند نسل پیش برای ایجاد راحتی در زندگی متکی به خود بودند.

گلن استنهاوس در کتاب خود با عنوان «اعتمادبه‌نفس برای کودکان و نوجوانان» به این موضوع پرداخته و اشاره کرده است که در روزگاری که خانواده‌ها بزرگ‌تر بودند، بچه‌ها می‌بایست چگونگی انجام کار را خودشان می‌آموختند؛ زیرا والدین آن‌قدر فرصت نداشتند تا به تک‌تک فرزندانشان رسیدگی کنند. از این‌رو، بچه‌ها عهده‌دار مسئولیت کارهای روزمره بودند. همچنین به عقیده‌ی وی، بچه‌های امروزی اگر چیزی بخواهند، به سرعت و از نزدیک‌ترین فروشگاه تهیه می‌شود؛ در صورتی که بچه‌های نسل‌های قدیمی‌تر حتی اسباب‌بازی‌هایشان را با قطعات و لوازم موجود در خانه و با استفاده از خلاقیت خود درست می‌کردند. امروزه وجود اسباب‌بازی‌های متنوع و از پیش ساخته، فرصت ساختن اسباب‌بازی‌های دست‌ساز را از بچه‌ها می‌گیرد و مانع به‌کارگیری خلاقیت آن‌ها می‌شود.

مشکل دیگر، نگرانی والدین از بروز سانحه و تصادفات است. به همین دلیل، آن‌ها تمایل ندارند به کودکانشان اجازه‌ی کارهای بیرون از منزل را بدهند؛ همان کارهایی که کودکان بیست یا سی سال پیش اجازه انجام آن‌ها را داشتند؛ کارهای ساده‌ای مثل دوچرخه‌سواری در خیابان، تنها به مدرسه رفتن یا قدم‌زدن در خیابان‌های اطراف خانه. استنهاوس اذعان می‌دارد که بدیهی است این طرز تفکر شانس یادگیری تجارب طبیعی را از کودک می‌گیرد؛ تجاربی که باعث یادگیری مهارت و افزایش اعتمادبه‌نفس آن‌ها می‌شود.

به عقیده‌ی استنهاوس، بین این دو مسئله توازنی برقرار نیست و این موازنه به سمت احتیاط شدید از سوی والدین تمایل دارد. والدین به‌طرز روزافزونی نسبت به فرزندانشان محافظه‌کارتر می‌شوند. وی تشریح می‌کند که اگر فرصت مقابله با کمی سختی و ناراحتی را به کودکان ندهیم، چگونه خواهند توانست با مشکلات بزرگ‌تر در آینده مواجه شوند؟

استنهاوس بر این باور است که ناراحتی و نبود آرامش، ناامیدی و محرومیت، همه و همه بخشی از زندگی در این کره خاکی هستند. اگرچه جامعه‌ی مدرن امروزی در برابر بیشتر این مشکلات از ما محافظت می‌کند، ولی این امر به نتیجه‌ی نادرستی می‌انجامد که گویی تکنولوژی راه‌حل همه‌ی مشکلات است.

وی در ادامه تأکید می‌کند که ما بایستی به فرزندانمان فرصت دهیم تا تا حدودی با موانع برخورد کرده و بر آن‌ها تسلط یابند و به‌تدریج به توانایی‌های خود در حل مشکلات اعتماد کنند. علاوه بر این، بایستی مراقب باشیم ترس و تشویش خود را به فرزندانمان منتقل نکنیم. همچنین باید فرصت مشارکت در حل مسئله را به آن‌ها بدهیم و نوعی سرگرمی سازنده برایشان ایجاد کنیم.

نویسنده: ساسانی نژاد

خبرنگار : شاکر