آنچه از مذاکرات محرمانه ایران و آمریکا می‌دانیم

همزمان گزارش‌های غیر‌رسمی‌ و تاییدنشده‌ای از جزئیات توافق احتمالی تهران و واشنگتن منتشر شده است.

اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد: تهران و واشنگتن به امضای توافقی نزدیک هستند که در چارچوب آن آتش‌بس ۶۰ روز تمدید خواهد شد، تنگه هرمز باز خواهد شد، ایران اجازه فروش نفت خواهد یافت، مذاکراتی درباره محدود کردن برنامه هسته‌ای ایران انجام خواهد شد و جنگ در لبنان هم متوقف خواهد شد.

خبرگزاری‌های تسنیم و فارس نیز روایت‌های خود را از جزئیات توافق احتمالی گزارش کرده‌اند که کلیاتشان به گزارش اکسیوس شباهت دارد.

جزئیات توافق احتمالی ایران و آمریکا به روایت اکسیوس

یک مقام آمریکایی به اکسیوس گفت: تفاهمنامه‌ای که ایران و آمریکا امضا می‌کنند ۶۰ روز اعتبار دارد و با توافق دو طرف قابل تمدید است.

در مدت ۶۰ روز اعتبار تفاهمنامه، تنگه هرمز باز خواهد شد بدون آنکه عوارضی از کشتی‌ها دریافت شود و ایران هم متعهد خواهد شد که برای عبور آزاد کشتی‌ها تنگه هرمز را مین‌روبی کند.

در مقابل، آمریکا محاصره بنادر ایران را برمی‌دارد و با معافیت‌ از تحریم اجازه می‌دهد در این مدت آزادانه نفت بفروشد.

به گزارش اکسیوس، ایران متعهد می‌شود که «هرگز به‌دنبال ساخت سلاح هسته‌ای نرود» و در مورد تعلیق برنامه غنی‌سازی و خارج کردن ذخایر اورانیوم غنی‌شده مذاکره کند.

دو منبع آگاه به اکسیوس گفته‌اند که ایران از طریق میانجیگران ابعاد امتیازاتی را که حاضر است در مورد تعلیق غنی‌سازی و تحویل دادن ذخایر مواد هسته‌ای بدهد، شفاهی اعلام کرده است.

به گزارش اکسیوس، آمریکا می‌پذیرد که در دوره ۶۰ روزه آتش‌بس در مورد رفع تحریم‌ها و آزاد کردن دارایی‌های توقیف‌شده ایران مذاکره کند، هرچند اجرای این موارد فقط در چارچوب توافق نهایی میسر خواهد شد؛ توافقی که در طول اجرا قابل راستی‌آزمایی است.

خبرگزاری فارس نوشت: «درحالی‌که مذاکرات به‌ سمت توافق اولیه پیش می‌رود، منابع آگاه از احتمال بازگشت آمریکا به رویه قبلی و تخطی از یکی از بندهای مورد توافق اولیه خبر می‌دهند. این چندمین بار است که واشنگتن برخلاف توافق اولیه عمل می‌کند.»

این خبرگزاری از اعضای تیم مذاکره‌کننده ایران نقل کرده است که «هیچ اعتمادی به آمریکا نداریم و این بی‌اعتمادی در بدترین شرایطِ ممکن است.»

در همین حال، خبرگزاری تسنیم هم از نگرانی ایران درباره عمل نکردن آمریکا به وعده‌هایش در مورد آزادسازی دارایی‌ها نوشت: «شنیده‌ها حاکیست که آمریکا در هفته‌های گذشته تلاش می‌کرد آزادسازی این دارایی‌ها را به توافق نهایی احتمالی در موضوع هسته‌ای گره بزند، اما ایران تاکید کرده است که دست‌کم بخشی از آن در همان ابتدای اعلام تفاهم باید آزاد شود.

ضمن آنکه سازوکار آزادسازی بخش دیگر نیز باید در طول روند مذاکرات مشخص باشد و در صورتی که آمریکایی‌ها مجددا مانع آزادسازی شوند، ایران در مذاکرات آتی تجدیدنظر خواهد کرد.»

این خبرگزاری همچنین نوشت: «اختلاف میان ایران و آمریکا بر سر یکی دو بند از تفاهمنامه احتمالی همچنان ادامه دارد و به‌دلیل مانع‌تراشی‌های آمریکا هنوز موضوع نهایی نشده است.»

به گفته تسنیم، به میانجی پاکستانی اطلاع داده شده است که اگر این مسائل برطرف نشوند، از جمله آزادشدن دارایی‌ها، توافقی صورت نخواهد گرفت.

موضوع دیگری که در رسانه‌های داخلی بر آن تاکید شده است، موکول شدن گفت‌وگوهای هسته‌ای به بعد از توافق اولیه است.

خبرگزاری فارس نوشت: «منابع آگاه از روند مذاکرات تاکید کردند که در پیش‌نویس توافق احتمالی ایران و آمریکا هیچ بندی درباره تعهدات هسته‌ای ایران گنجانده نشده و تمام مسائل مرتبط با برنامه هسته‌ای به مذاکرات ۶۰ روزه پس از امضای توافق موکول شده است.»

فارس با رد کردن گزارش‌ها و نقل‌قول‌های منتشرشده در مورد تعهدات هسته‌ای ایران نوشت: «هیچ تعهدی برای واگذاری ذخایر هسته‌ای، خروج تجهیزات، تعطیلی تاسیسات یا حتی تعهد به نساختن بمب هسته‌ای وجود ندارد.»

تسنیم نوشت که ایران بر اعمال حق حاکمیت خود بر تنگه هرمز تاکید دارد و توافق در مورد افزایش عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز به حد پیش از جنگ به معنای بازگشت وضعیت این آبراه به شرایط قبل نیست.

این خبرگزاری همچنین نوشت که علیرغم نشانه‌ها از احتمال امضای تفاهمنامه، ایران برای شکست مذاکرات هم آماده است و از یک منبع نظامی نقل کرد که اگر «آمریکایی‌ها بار دیگر دچار خطای محاسباتی شوند و به جنایت و اقدام علیه ایران روی آورند، با 'نسخه سوم مبارزه ایران' مواجه خواهند شد که هم در استراتژی و تاکتیک و هم در اهداف و تجهیزات با دو جنگ قبلی متفاوت خواهد بود.»