بازار سیاه کانفیگ و فیلترشکن در سایه جنگ و قطعی اینترنت/ هر گیگ تا یک‌ونیم میلیون تومان

برخی کاربران در شبکه‌های اجتماعی می‌گویند با وجود آگاهی از قیمت‌های بالای پیشنهادی، به دلیل نیاز به دسترسی به اطلاعات، ارتباط با خانواده و دوستان و همچنین الزامات شغلی در شرایط جنگی، ناچارند برای دسترسی محدود به اینترنت بین‌الملل هزینه‌های قابل توجهی پرداخت کنند. 

بررسی‌ها نشان می‌دهد قیمت دسترسی به این کانفیگ‌ها بسیار متغیر است؛ از فروش بسته‌های ۵ گیگابایتی با قیمت حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان گرفته تا فروش هر گیگابایت اینترنت با نرخ‌هایی بین ۸۰۰ هزار تا یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان. این قیمت‌ها بسته به فروشنده و نوع دسترسی ادعا شده متفاوت است. 

در عین حال، گزارش‌ها حاکی از افزایش موارد کلاهبرداری در این بازار غیررسمی است. برخی از افراد زیان‌دیده می‌گویند فروشندگان با استفاده از اکانت‌های جعلی و کانال‌هایی با تعداد عضو بالا اقدام به تبلیغ فروش کانفیگ می‌کنند، اما پس از دریافت وجه، یا دسترسی غیرفعال در اختیار خریدار قرار می‌دهند یا پشتیبانی را قطع کرده و کاربر را مسدود می‌کنند. 

یکی از کاربران در شرح تجربه خود می‌گوید: «چند بار برای خرید کانفیگ پول پرداخت کردم. حتی در بعضی موارد ابتدا نسخه تست هم دادند، اما بعد از پرداخت هزینه، یا اتصال قطع شد یا فروشنده دیگر پاسخ نداد.» 

اعتمادسازی با پیام‌های ساختگی؛ پشت صحنه فروش کانفیگ در گروه‌ها

بررسی‌ها همچنین نشان می‌دهد برخی از این فروشندگان برای جلب اعتماد کاربران از روش‌های فریبنده استفاده می‌کنند. در برخی گروه‌ها، گفت‌وگوهایی به ظاهر میان خریداران و مشتریان منتشر می‌شود که در آن فردی مدعی می‌شود کانفیگ خریداری کرده و از کیفیت آن رضایت دارد و سپس آیدی فروشنده را معرفی می‌کند؛ در حالی که به گفته برخی کاربران، این پیام‌ها در بسیاری موارد توسط خود فروشندگان منتشر می‌شود تا اعتماد خریداران جلب شود. 

در میان پیام‌های منتشرشده در گروه‌ها و کانال‌های مرتبط با فروش کانفیگ، برخی کاربران نسبت به افزایش کلاهبرداری‌ها هشدار می‌دهند. 

یکی از کاربران در واکنش به این وضعیت نوشته است: «تا چه زمانی قرار است از مردم کلاهبرداری شود؟ در این شرایط اصلاً اتصال پایداری وجود ندارد.» 

کاربر دیگری نیز با انتقاد از سوءاستفاده برخی فروشندگان در شرایط فعلی نوشته است: «چطور می‌توانید در این وضعیت کشور، دست به کلاهبرداری از هم‌وطنان خود بزنید؟» 

برخی کاربران همچنین معتقدند در حال حاضر بخش قابل توجهی از کانفیگ‌های فروخته‌شده کارایی لازم را ندارند و بسیاری از آن‌ها عملاً قطع هستند. به گفته این کاربران، حتی قیمت‌های پایین نیز لزوماً نشانه معتبر بودن فروشنده نیست. 

یکی از کاربران در این باره نوشته است: «الان بیشتر کانفیگ‌ها قطع هستند و آن‌هایی هم که با قیمت خیلی پایین عرضه می‌شوند، قابل اعتماد نیستند؛ چون هزینه‌ای که برای ساخت یا تهیه این دسترسی‌ها پرداخت می‌شود، در حال حاضر بالا است.» 

در چنین شرایطی، به نظر می‌رسد شکل‌گیری این بازار غیررسمی بیش از هر چیز ناشی از ترکیب محدودیت دسترسی و نیاز فوری کاربران به اینترنت است؛ وضعیتی که باعث شده برخی افراد برای اتصال حتی کوتاه‌مدت به اینترنت بین‌الملل حاضر به پرداخت هزینه‌های بالا شوند. 

با این حال تجربه برخی کاربران نشان می‌دهد در نبود شفافیت و نظارت، این بازار علاوه بر قیمت‌های نامتعارف، با ریسک بالای کلاهبرداری نیز همراه است و همین موضوع باعث شده بسیاری از کاربران نسبت به خرید کانفیگ از منابع ناشناس هشدار دهند.